Depresja

Program konsultacyjno-edukacyjny „Rozpoznawanie i zapobieganie depresji u dzieci

2014.10.17 15:30 , aktualizacja: 2016.04.18 13:35

Autor: Anna Jurkiewicz, (ZD), Wprowadzenie: Monika Guzowska

Depresja jest poważnym problemem zdrowotnym współczesnych społeczeństw na całym świecie. Połowa przypadków zachorowań na pierwszy epizod choroby przypada na okres dorastania.

 

Termin "depresja" w znaczeniu klinicznym oznacza występowanie zespołu objawów obejmujących sferę emocjonalną, poznawczą i behawioralną, które są na tyle nasilone i długotrwałe, że wywierają niekorzystny wpływ na funkcjonowanie i są źródłem cierpienia.

 

Dzieci w trakcie epizodu depresji doświadczają pogorszenia wyników w nauce, mają problemy z koncentracją uwagi, szybciej męczą się, odmawiają chodzenia do szkoły. Ze względu na współwystępujące objawy psychosomatyczne, najczęściej bóle głowy i brzucha, trafiają do pediatrów, neurologów i innych specjalistów. Stosunkowo późno lub wcale nie są objęte opieką psychiatryczną. Wraz z dorastaniem obraz kliniczny zespołu depresyjnego upodabnia się do obrazu występującego u osób dorosłych. Częściej niż w okresie przedpokwitaniowym obserwuje się typowe objawy depresji takie jak zaburzenia snu, uczucie beznadziejności, izolacji, nudy, bezsensu życia, myśli i tendencje samobójcze, wahania masy ciała, a czasem objawy psychotyczne (urojenia i omamy). Epizody depresji u dzieci najczęściej spełniają kryteria epizodu lekkiego lub umiarkowanego, mimo to mogą znacznie zakłócać przebieg procesu dorastania.

 

U 40-90 proc. młodzieży, u której wystąpił epizod depresyjny, współwystępują inne zaburzenia psychiczne: zaburzenia lękowe (lęk uogólniony, ataki paniki, agorafobia, fobia społeczna, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne), zaburzenia zachowania, nadużywanie alkoholu i innych substancji, jadłowstręt psychiczny i bulimia, a u młodszych dzieci najczęściej nadmierny lęk separacyjny, ADHD, zanieczyszczanie się stolcem, moczenie oraz opozycyjno-buntownicze zaburzenia zachowania.

Nie leczone chroniczne lub nawracające zaburzenia depresyjne mogą wywierać niekorzystny wpływ na rozwój psychospołeczny, zaburzać więzi z rodzicami i rodzeństwem, negatywnie wpływać na jakość kontaktów interpersonalnych, być źródłem niepowodzeń życiowych (m.in. poprzez niedostateczne osiągnięcia edukacyjne, problemy w przyszłym życiu zawodowym, utrwalenie postawy wyuczonej bezradności) oraz narażać na ryzyko zachowań samobójczych. Pojedynczy epizod depresyjny może zakończyć się śmiercią lub trwałym uszczerbkiem na zdrowiu związanym z następstwami próby samobójczej. Dzieci i młodzież z depresją są narażone na podwyższone ryzyko rozwoju zaburzeń zachowania i kształtowania się nieprawidłowej osobowości, otyłości, nadużywania nikotyny, alkoholu i innych substancji oraz wystąpienia problemów w wieku dorosłym, powodujących duże obciążenia i koszty dla opieki zdrowotnej. Program składa się z dwóch faz:
 

  • edukacyjnej,

  • konsultacyjnej

Faza edukacyjna polega na dobrowolnym wypełnienieniu przez młodzież kwestionariusza w kierunku depresji CES-D i anonimowe jego udostępnienie realizatorom programu. Do drugiej konsultacyjnej część programu, kierowani są uczniowie, którzy potrzebują pomocy ze względu na identyfikowanie siebie jako narażonych na depresję (młodzież obciążona czynnikami ryzyka) lub „z podejrzeniem depresji”.

 

W programie biorą udział uczniowie klas drugich szkół, które realizują finansowany przez Samorząd Województwa Mazowieckiego program „Szkoła Promocji Zdrowia”. Programem objęci zostali też rodzice oraz opiekunowie prawni zakwalifikowanych uczniów oraz wybrana przez dyrektora szkoły kadra nauczycielska.

 

Celem programu jest edukacja młodzieży szkolnej, ich rodziców i kadry pedagogicznej na temat zaburzeń depresyjnych wieku rozwojowego. Udział w programie wzięło 2 000 uczniów.

 

Liczba wyświetleń: 997